Net als voorganger Dijkstal is Zalm na zijn verkiezing tot lijsttrekker veranderd. Was Zalm, voorheen de goedlachse populaire flipperkoning, nu is hij verkrampt en bespot.

De trouwe volgers van het politieke circus hadden het al opgemerkt aan zijn wat zwakke optredens, maar nu heeft Zalm ook voor het grote publiek verzaakt charisma en bluf te tonen. Lijsttrekkersdebatten en Gerrit Zalm, dat gaat niet samen. Marijnissen, Halsema en Bos fileerden Zalm, aldus de commentaren, tijdens de één op één debatten. Alleen Balkenende, toch ook niet bepaald zijn flamboyante zelf, steunde zijn goede vriend een beetje.

Alle reden voor stand.nl zijn luisteraars te peilen over de voorbarige stelling: "Zalm is ongeschikt als lijsttrekker". Vrijwel alle bellers waren het er roerend mee eens. Als klap op de vuurpeil liet Wiegel, de extra bal van de VVD, daarop weten het VVD-plan voor de ziektekosten "een beetje stalinistisch" te vinden. Zalm mag dan flipperaar zijn, twee ballen tegelijk hooghouden is zelfs voor hem te moeilijk.

Zelfs de kwaliteitsmedia legden het verschil van inzicht uit als een heuse "aanval". En toegegeven, harder dan met "stalinistisch" kan je een liberaal plan niet veroordelen. Opnieuw tegenvallende peilingen, nog maar 24 zetels over, maakten de negatieve beeldvorming van Zalm compleet.

Vol is vol
Het wordt ook wel over de Italiaanse sportpers gezegd: de kranten moeten iedere dag vol. Dus werd Zalm de afgelopen week onafgebroken gevraagd naar zijn positie. Tussen alle redelijkheid en nuance liet hij zich ontglippen dat hij "bij 24 zetels natuurlijk weg is". Direct belden de journalisten naar de redactie om de voorpagina te claimen. "De partijbaronnen houden zich vooralsnog rustig" heet het dan. Maar als journalisten bloed hebben geroken laten ze niet snel los.

Wijselijk houdt iedereen zich bij de VVD vooralsnog op de vlakte over mogelijke opvolgers áls... Dat zou wel eens een duikvlucht in de peilingen kunnen betekenen. Partijvoorzitter Bas Eenhoorn zit waarschijnlijk gekneveld in zijn eigen huis, onbereikbaar voor de pers. In penibele situaties floept juist hij er namelijk de domste opmerkingen uit. Dijkstal kan zich dat nog goed herinneren.

De genadeklap is in de politiek maar al te vaak een dolksteek in de rug.

Game over.