Na de moord op Pim Fortuyn en de daaropvolgende implosie van de LPF is Nederland heel wat partijen rijker geworden. Van Winny de Jongs Conservatieven.nl tot aan de Lijst Ratelband, links en rechts schoten allerlei partijtjes uit de grond die allemaal pretendeerden de enige erfgenaam van de Grote Blanke Leider te zijn.

Afsplitsen lijkt deze dagen erg in te zijn (de LPF was zelf natuurlijk ook al een afsplitsing van Leefbaar Nederland). Toch is afsplitsen niet iets nieuws. In de loop der jaren zijn er heel wat spelbrekers geweest die uit onvrede met een bestaande partij een nieuwe hebben opgericht.

DS70
Wellicht de bekendste afsplitsing is DS70. Deze partij werd in 1970 opgericht door een aantal PvdA'ers die zich niet meer konden vinden in de hun ogen veel te linkse moederpartij. Onder leiding van Willem Drees jr. haalde de partij in 1971 in één klap acht zetels en mocht daarna zelfs mee gaan regeren in het kabinet Biesheuvel. Dit kabinet viel al na een jaar en daarna ging het snel bergafwaarts met DS70; in 1983 werd de partij alweer opgeheven.

RPF
Toen KVP, ARP en CHU aan het einde van de jaren zeventig op het punt stonden om definitief te fuseren tot het nieuwe CDA, verlieten enkele rechtzinnige protestanten het schip. Omdat zij vreesden dat de protestants-christelijke opvattingen niet goed tot hun recht zouden komen in de nieuwe volkspartij, richtten zij de RPF op. Vanaf 1981 tot aan de fusie met het GPV in 2002 was de RPF met een paar zeteltjes in de Tweede Kamer vertegenwoordigd.

EVP
Een paar jaar na de uittreding van de rechtzinnige protestanten voelde ook een aantal links georiënteerde sociaal-christelijke protestanten zich niet meer thuis in het CDA, in 1981 richten zij de Evangelische Progressieve Partij op, die al snel werd omgedoopt in de Evangelische Volkspartij (EVP). In 1982 wist de EVP met de hakken over de sloot een zeteltje te bemachtigen in de Kamer, welke zij echter in 1986 alweer prijs moest geven. Een paar jaar later zouden de restanten van de EVP opgaan in GroenLinks.

SGP/GPV/enz. enz.
De partij die de meeste afsplitsingen heeft voortgebracht, is de oude Anti-Revolutionaire Partij, ofwel ARP. In 1908 scheidden de hervormden zich af van de overwegend gereformeerde ARP, waarmee de CHU werd geboren. In 1918 richtten een aantal rechtse ARP'ers de SGP op, uit onvrede met het feit dat de ARP instemde met het vrouwenkiesrecht.

Na een scheuring in de gereformeerde kerk in 1948 volgde een nieuwe aderlating wat resulteerde in het GPV, een partij die van 1963 tot 2002 telkens met één of twee zetels in de Kamer was vertegenwoordigd. Eind jaren zestig tenslotte richtten een aantal leden van de linkervleugel van de ARP de Politieke Partij Radikalen (PPR) op. De PPR mocht in het kabinet Den Uyl met zeven zetels zijdelings meeregeren. Daarna kelderde de aanhang van de Radikalen en in 1990 ging zij op in GroenLinks.